kimia kl-12

 

 

                       Kimia organike

Kimia organike  tradicionalisht eshte  konsideruar leme qe  merret me studimin e  komponimeve te karbont.komponimete  karbonit jane  pjese  e organizmave te gjalle.

Kjo bene  pjese  ne  grupin e shkencave me te reja natyrore, ajo eshte klasifikuar para 160 vjetesh.emrin kimia organike per  here te  pare  e  ka  perdorur BERCELIUS me 1806 duke marr parasysh preardhjen qe  ajo studion.

Shum komponime  organike jan perdorur qysh  heret .perkunder kesaj mbizotronte ideja se komponimet organike mund  te sintezohen me ndihmen e nje force jetsore st njohur  si’’’’VIS VITALIS’’’’ sipas  teoris vitalistike kete force  ekan vetem organizmate  gjalle.

Me1828 fredrih volher per here te pare e  sintezoi uren nga produktet inorganike na laborator -----e sintezoi duke  e ngrohur cianatin e  amonit fitohet urea...

Pastaj me 1843 kolbe  ka sintetizuar ne laborator acidin acetik nga karboni dhe matrialet inorganike.

KIMIA ORGANIKE  ESHTE KIMIA  E KOMPONIMEVE TE KARBONIT.

                         Perberja e komponimeve organike.

Atomi  qendror  I komponimeve organike  eshte karboni .atomet e karbonit perveq  q e  lidhen mes  vete  lidhen  edhe me  elemente tjera.ne komponimet organike  karboni zakonisht lidhet me H,O,P,S,FE,MG dhe  elementet halogjene si (X=CL ,BR ,J ,F).

Ndersa disa  komponime siq  jane karbonatet ,oksidet  e  karbonit ,cianuret si dhe  vet karboni (diamante) I studion kimia inorganike.

                  Lidhja kimike me komponimet organike

Per arritjen  e  konfiguracionit stabil ,atomet priren te plotesojn shtresen elektronike  me elektrone.gazrat fisnike kane te plotesuar shtresen e  fundit elektronik dhe  sie  till  kane konfiguracion stabil.atomet e  elektroneve tjera mund te arrijn e konfiguracion stabil ,duke leshuar os e pranuar elektrone .

Ne kete  menyr  formohen jone perkatese ,joni I cili pranon elekron e eshte negativ ndersa  ai q e leshon asht pozitiv.

p.sh atomi I natriumit I cili k nje  electron ne  shtresen e  fundit ,per  te  arritur  konfiguracion elektronik te neonit ai leshon nje  elektron me q e  rast formohet natriumi pozitiv.

Lidhja jonike  formohet si rezultat I terheqjes  elektrosaatike te joneve me ngarkes te kundert.

Lidhja  kimike e   cila formohet si rezultat  I formimit te qiftizimit te perbashket elektronik quhet lidhje kovalente.

Te  atomet e  karboni nuk mund te formojne lidhje jonike  por  ato formojne lidhje  kovalente.

Atomet  e  karbonit formojne lidhje kovalente duke formuar lidhje njefishe,dyfishe,trefishe.ne te gjitha keto raste  arrin konfiguracion te neonit.

 

 

Ne  shumicen e rastev ekarboni eshte 4 valent perveq kur produktet e  reaksinit jan e ne  gjendje kalimtare si .psh formimi I karbokationeve R3C pozitiv karboanioneve R3C negative dhe karbenet CR2.

Carboni  eshte 4 valent

 

Azoti 3 valent

Oksigjeni 2 valent

Hidrogjeni 1 valent

Elementet halogjene 1 valent.

 

 

                       Formulat e  komponimeve organike.

 

 

 

Ato mund te  jene  formula empirike,strukturore,molekulare,hapsinore.

Formulat empirike paraqesin raportin em te thjeshte te atomeve ne molekule .

p.sh formula empirike  e acitileni eshte CH.edhe benzene ka fomule te njejte  te empirike.

Formula moleklare  paraqet numrin e sakt te atomeve ne molekul .p,sh C2H2 eshte formule molekulare  e acitilenit ,ndersa C6H6 e  benzenit.

Formula  strukturore paraqet rashitjen e  e atomeve ne molekul.te keto formula secila lidhje midis atomeve paraqitet me nje vize .keto formula mund  te parqiten edh em qifte elektronike .formulat e tilla njihen sit e LUISIT.

Formulat hapsinore(stereokimike) tregojne radhitjen dhe orientimin hapsinore  te atomeve ne molekul . te tilla  jan formulat e  njumanit dhe fisherit.

                          Vetit e komponimeve  te karbonit

ne komponimet  organike atomet midis vete jane te  lidhur me lidhje kovalente sit e tilla  ato jane ne gjendje  molekulare.

Ne pergjegjesi  komponimet organike  nga  ato ino

rganike  dallohen .

Komponimet inorganike

Komponimet organike

Kryesisht jane komponime jonike

Jane komponime kovalente

Nuk digjen

Digjen e karbonizohen

Shkrihen ne temperature te larta

Shkrihen ne temperature te uleta

Kane pika te larta  te vlimit     

Kane pika te ulta te vlimit

Treten ne uje

Nuk treten ne uje

Nuk treten ne tretes organik

Treten ne tretes organik

Kryesisht jane elektrolite

Jane joelektrolite

Zhvillojen  reaksine  te shpejta

Ngadalshme.

 

 

 




Comments on this page:
Comment posted by AStearmKer( quonahqueebestmailonline.com ), 08/21/2017 at 10:16am (UTC):
First things first, you'll want to set a hard and fast target date when you are going to completely quit, such as 2 or 3 weeks from now. Use these circumspectly however, while they may lower glucose levels, which is an undesirable effect that face men whose glucose levels are properly balanced.

Comment posted by besim ( besimmusa78gmail.com ), 09/13/2014 at 6:43pm (UTC):
web shum e mir

Comment posted by fatime( fatime bashkim demolli ), 01/19/2014 at 2:10am (UTC):
faleminderit



Add comment to this page:
Your Name:
Your Email address:
Your message:

 
Username:
Password:
Advertisement
 
 
sot keni pasur 26747 visitors (55494 hits) ne kete faqe
=> Do you also want a homepage for free? Then click here! <=